Yukarıya Çık

Eylül 3, 2021

Çocuk Gelişiminde Doğru Bilinen Yanlışlar

Erken çocukluk döneminde aile içi eğitime başlamak, çocukların potansiyellerini geliştirmeleri için önemlidir. Dil, problem çözme yeteneği, motor ve sosyal beceriler yaşamın ilk yıllarında atılan temellerdir. Bu nedenle çocuklarımızın o dönemdeki deneyimleri onların geleceklerinde belirleyici rol oynamakta; yaşam kalitelerini, çalışma durumlarını ve kişilerarası ilişkilerini etkilemektedir. Çocuk gelişiminde doğru bilinen yanlışlar, tespit edilip çözüldüklerinde daha etkili bir ebeveynlik için çok önemlidir.

Ebeveynler genellikle hata yaparak başlamak istemezler. Yine de çoğu zaman ‘ebeveynlik içgüdülerine’ güvenirler ve yaygın ebeveynlik sorunları konusunda yardım almaya çalışmazlar.

Ne yazık ki çoğumuz ebeveyn olarak karşılaştığımız her durumda ne yapacağımızı içgüdüsel olarak bilemiyoruz; hepimiz zaman zaman hatalar yapabiliriz. Bu 7 yaygın ebeveynlik hatasının üstesinden gelmeyi öğrenmek, daha etkili bir ebeveyn olma yolunda uzun bir yol kat etmenizi sağlayacaktır.

Mit 1: Çocuğunuz Geç Konuşuyorsa Otizmli Demektir

Herkes otizmin bu kadar farkındayken en sık karşılaşılan yanılgılardan biri budur. Otizmli her çocuğun konuşma gecikmesi olduğundan, ebeveynler konuşma gecikmesinin çocuklarının otizmli olduğu anlamına gelmesinden korkarlar. Bu doğru değildir.

Çocukların herhangi bir tür gecikme yaşaması çok yaygındır. Geç konuşma, görülen en olağan durumdur. Hatta bebeklerde ve küçük çocuklarda motor becerilerde gecikmeler de olabilir. Bazı çocuklara konuşma terapisi gerekebilir, ancak büyük çoğunluğu gayet iyi bir şekilde altından kalkacaktır.

Mit 2: Kural veya Sınırlara Sahip Olmamak İyidir

Çocuklarınıza her istediklerini yapmalarına izin vererek bir iyilik yaptığınızı düşünebilirsiniz; ancak sınırsız kurallar içinde yaşanması halinde çoğu küçük çocuk ilerideki hayatlarında zorlanacaktır. Kurallara sahip olmak, sınırlar belirlemek, tutarlı rutinler ve sınırlı seçenekler sunmak çocuğunuzun gün boyunca neler olacağını bilmesine yardımcı olacaktır.

Mit 3: Yürüteçler Çocuklar İçin Harikadır

Bebek yürüteçleri artık eskisi kadar popüler olmayabilir. Ancak kesinlikle bir çocuğa yürüme konusunda herhangi bir destek sağlamazlar. Bazı araştırmalar, yürüteçlerin bebekler için öğrenme sürecini gerçekten geciktirebileceğini kanıtlamıştır.

Yürüteçler, bir bebeğin kendi başına yapabileceğinden çok daha hızlı hareket edebilir. Bu da bebeğinizi çok hızlı bir şekilde oldukça yapay ve tehlikeli bir duruma sokabilecekleri anlamına gelir. Bazı uzmanlar yürüteç satın almak yerine bacak kaslarını güvenli bir şekilde güçlendirecek sabit bir dik duruş koltuğu denemenizi önerir.

Mit 4: Erken Öğrenme Etkisizdir

Bu şüpheli tavsiye, erken öğrenme programlarına kaydolan öğrencilerin genel olarak çok azının başarı gösterdiği varsayılan çalışmalardan gelmektedir. Hâlbuki bu programların, çocukların dil ve okuma-yazma gelişimleri üzerinde etkisi olduğuna dair kesin kanıtlar bulunmaktadır. Erken öğrenme, öğrenci başarısını artırır ve yaşamın sonraki dönemlerinde öğrenmeyi geliştirir.

Başka bir efsane, erken çocukluk eğitiminin çocukları çok erken öğrenmeye soktuğu iddiasıdır. “Çocukların çocuk olmasına izin verin” denilerek öğrenmeye hazır olmadıkları söylenir. Ama gerçek şudur: küçük çocuklar, biz istesek de istemesek de her zaman öğrenirler. Hatta daha gençken daha fazlasını özümserler.

Beyinleri, kelimenin tam anlamıyla hiç olmadığı kadar öğrenmeye hazırdır. Hızlı bir şekilde büyür, gelişir ve sinirsel bağlantıları sonraki yıllara göre daha hızlı oluştururlar. Dolayısıyla, eğer bir şekilde öğreneceklerse onlara nasıl düzgün bir şekilde öğretileceğini bilen eğitmenlerin olduğu bir ortamda bulunmaları daha uygundur. Bu nedenle erken çocukluk eğitimi bu kadar önemlidir.

Mit 5: Eğitici Oyuncaklar Zekâyı Artırır

“Eğitici” oyuncaklar seçmenin çocuğunuzun IQ’sunu artıracağını düşünüyorsanız tekrar düşünün. Bu oyuncaklar tarafından beynin uyarılması kesinlikle bir artı olsa da belirli bir oyuncak, çocuğunuzun gelişimini desteklemeyecektir. Eğitici oyuncakların faydalarını bebeğin beyniyle doğrudan ilişkilendiren hiçbir bilimsel kanıt yoktur. Tüm oyuncakların işe yaramaz olduğu söylenemez, ancak burada esas nokta bebeğinizin neyle oynadığından çok nasıl oynadığıdır.

Yeni yürümeye başlayan çocukların öğrenme aşamasındayken eğitici oyuncaklar, zaten bildiklerini veya öğrenmeye devam ettiklerini pekiştirmede yardımcı olur. Bir bebeğin beş duyusu hala gelişmektedir, bu yüzden öğrendikleri aslında; dokunmak, hissetmek, koklamak, görmek ve duymaktır.

İster yanan ve şarkı söyleyen gösterişli bir oyuncağa dokunsunlar, ister üzerinde harf olan düz bir mıknatısa; aynı bilgilerin çoğunu tekrar öğrenirler. Erken çocukluk gelişimi profesörleri, eğitici ahşap bloklar gibi basit oyuncakların küçük bir çocuğun gelişimi için en iyisi olduğunu belirtmektedir.

Mit 6: Bebeklerin Yüz Üstü Uyumasında Bir Sakınca Yoktur

Bu çocuk gelişiminde doğru bilinen yanlışlar arasında kesinlikle gösterilmelidir! Bu, bugünün ebeveynleri için artık ortadan kaldırılan bir efsanedir. Amerikan Pediatri Akademisi, bebeklerin 1 yaşına gelene kadar uyurken sırt üstü yatırılmasını tavsiye etmektedir. Araştırmalar; sırt üstü uyuyan bebeklerde Ani Bebek Ölümü Sendromu (SIDS) görülme sıklığının 20 kat, yan yatan bebeklerde ise yaklaşık 10 kat daha düşük olduğunu göstermektedir.

Mit 7: Sorunlar Kendiliğinden Düzelir

Ya belirli sorunların çözülemeyeceğini düşündükleri için ya da onları hemen kabul ettikleri için birçok anne-baba ortak sorunlarda aylarca hatta yıllarca hayal kırıklığı yaşar. Bu; çocuklarda uyku zamanı savaşlarına, sık gece uyanmalarına, sık öfke nöbetlerine veya davranış problemlerine sebep olabilir. Biraz uğraş gerektirse de bilmenizi isteriz ki ebeveyn olarak karşılaştığınız sorunların çoğu çözülebilir, değiştirilebilir ya da düzeltilebilirdir. Ancak ebeveynliğin zorlukları konusunda size rehberlik edebilecek birçok kitap, web sitesi ve kaynak vardır. Çocuk doktorunuz ve diğer sağlık uzmanları, daha zor veya kalıcı sorunlarla karşılaştığınızda da size yardımcı olabilir.

İlginizi Çekebilir: EBEVEYN OLMAK; İyi Bir Ebeveyn Olmak

Önceki Yazı

İş ve Aile Yaşamının Dengelenmesi: Denge Nasıl Sağlanır?

Sonraki Yazı

Çocuklar için Sosyalleşme Tavsiyeleri

post-bars