Yukarıya Çık

Aralık 5, 2021

Ebevenylikte Rol Model Olmak

Çocuklar, ebeveynlerin ağzıyla oluşturdukları sesleri ve kelimeleri taklit ederek konuşmayı öğrenir. Ya da bir ayağını diğerinin önüne nasıl koyacağını gösterdiğinizde yürümeyi çözerler. Aynı şekilde nasıl davrandığınızı ve ne tutum sergilediğinizi de rol model haline getirerek bir birey haline gelirler.

Çocuklarınız söz konusu olduğunda rol model olmak her şeydir. Onlar, söylediğiniz ve yaptığınız her şeye dikkat eder; sözlerinizi ve eylemlerinizi taklit ederler. Ne kadar kolay etkilendiklerini unutmamanız gerekir. Kaç yaşında olursa olsun, çocuklarınızın benimsemesini istediğiniz davranışı modellemek için asla geç değildir. Tükenmiş hissedilen durumlarda bile çocuklarınıza örnek iyi birer yetişkin rol model olabilirsiniz.

Çocuklar erken yaşta geliştirdikleri alışkanlıklara, büyüdükçe daha fazla bağlı kalma eğilimindedir. Kötü alışkanlıklardan kurtulmak zor olduğundan, ilk günden itibaren çocuklarınız için yapabileceğiniz en iyi şeylerden biri karakterlerini ve değerlerini olumlu yönde şekillendiren ve onları sorumlu, üretken bir yaşam sürmeleri için donatan davranışlara örnek olmaktır. Ne kadar erken o kadar iyidir.

Kendinize İyi Bakın

Elinizden gelenin en iyisini yapmak, kendinize iyi bakmakla başlar. Yeterince uyumak, egzersiz yapmak için zaman ayırmak, iyi beslenmek ve olumsuz duyguları bastırmadan yönetmenin sağlıklı yollarını bulmak bunlardan bazılardır.

Örneğin, sürekli olarak diğer insanların ihtiyaçlarını ön planda tutarak kendinizi tüketmek iyi bir davranış değildir. Bu, çocuğunuz için istediğiniz türden bir gelecek olmayacaktır. Dolayısıyla yanlış bir rol model şekli olacaktır.

Güvenilir Bir Rol Model Olun

İnsanları hayal kırıklığına uğratan, kararsız bir çocuk yetiştirmek istemezsiniz. Bu yüzden onlara, güvenilirliği modellediğinizden emin olmanız önemlidir. “Odanızı temizledikten sonra parka gideceğimize söz verdim, hadi gidelim.” cümlesi bu tip bir modellemeye en iyi örnektir.

Kendinizi Kontrol Edin

Kendi davranışınızı değerlendirmek için arada bir durum değerlendirmesi yapmak güzel bir uygulamadır. Çocuğunuzun, sizin bunu yaptığınızı görmesi ve duyması sağlıklıdır. Aşağıdaki cümleleri kullanarak çocuğunuzla sohbet başlatabilirsiniz.

  • Son zamanlarda düşünüyorum, çok fazla televizyon izliyor olabilirim.
  • Biraz yorgun hissediyorum. Daha iyi yemek yemeye başlamam gerektiğini düşünüyorum.
  • Bugün kendimi çok öfkeli hissettim! Sanırım başkalarıyla yaşadığım çatışmaları nasıl ele aldığıma bakmanın zamanı geldi.

Dikkatli Olun

Çocuklar büyüdükçe daha fazla bağımsızlık ister ve “Anne, lütfen odama gelmeyin” diyebilir. Bu, beklenen bir durumdur. Ama bir ebeveyn olarak sizin işiniz “havalı bir arkadaş” olmak değil, ebeveyn olmaktır. Bu da dikkatli olmak ve çocuğunuzun “rahatsız edici” olduğunu düşünse bile zarar görmemesini sağlamak anlamına gelir.

“Sen benim için çok değerlisin, her zaman sağlıklı ve güvende olmanı sağlamak benim işim. Umarım bir gün, neden bu kadar dikkatli olmam gerektiğini anlarsın. Sevdiğim insanlar için. Umarım bir gün çocuklarınız olursa siz de ilgili ve özenli olursunuz.” ifadesi iyi bir örnektir.

Rol Model Olarak Sağlıklı Şüpheciliği Öğretin

Çocuklar doğası gereği güvenirler ve bir rol modeli edinmek için çevrelerine hevesle bakarlar. Onlara tüm rol modellerin güvenilir olmadığını öğretin. Sağlıklı bir şüpheciliğe sahip olmanın ve “içgüdülerinizi takip etmenin” ne demek olduğunu onlara gösterin.

Örneğin, bir araba galerisinde çocuğunuza özel olarak dönüp şunları söyleyebilirsiniz: “Bu adam bunun şehirdeki en iyi kampanya olduğunu söylüyor, ama doğru olmayabileceğine dair bir önsezim var. Diğer bayilere de bakalım. İçgüdülerine güvenmek önemlidir.”

Rol Model Olarak Yanlış Bir Şey Yaptığınızda Sorumluluk Alın

Yanlış bir şey yaptığınızda (örneğin huysuzlandığınız için eşinize öfkeyle bağırdığınızda) mazeret üretmeyin. Sorumluluk alın ve kabul edilemez bir şey yaptığınızı kabul edin. Yetişkinlerin davranışlarının sorumluluğunu üstlendiğini ve bu uygunsuz davranışları düzeltmek için bazı yaptırımlar uyguladığını görmek, çocuğunuz için sağlıklıdır.

“Bugün dışarı çıkıp alışveriş yapmak istiyordum ama babana bağırdım ve bu büyük bir kavgaya neden oldu. Bunun yerine evde kalıp konuşarak biraz zaman geçireceğiz. Bunun bir daha olmaması için konuşacağız.” ifadesi küçük bir örnek olabilir.

Hatalı Davranış Sonrası Yaptırımları Zorunlu Kılın

Pek çok ebeveyn, bir çocuk bir kuralı çiğnediğinde sonuçları uygulamakta tereddüt eder ancak tutarlılık esastır. Çocuğunuz kabul edilemez bir şey yaptığında uygun bir yaptırım uygulamanız gerekir. Bu güvenilir olmanızla alakalıdır. Eğer ortada bir tutarlılık ve güvenilirlik söz konusuysa gelişebilirler. Bunlar olmadan her zaman amaçsız ve desteksiz hissederler. Aksi takdirde nasıl tutarlı olunacağını bilmeyen yetişkinlere dönüşme riski altındadırlar.

İlginizi Çekebilir: Çocuklarda Görgü Kuralları Nasıl Güçlendirilebilir?

Önceki Yazı

Okul Olgunluğu Nedir?

Sonraki Yazı

Öğrenme Farklılığı Olan Öğrenciler İçin Ne Yapılmalı

post-bars