Yukarıya Çık

Aralık 11, 2021

Ebeveynlerde Aşırı Korumacılık

Bazı ebeveynler aşırı korumacıdır, çünkü çocuklarını zararlardan korumak ve hayatta başarılı olmalarına yardımcı olmak için ellerinden gelen her şeyi yapmak isterler. Ebeveynlerde aşırı korumacılık odak noktası; çocuklarını sadece fiziksel olarak değil, duygusal olarak da güvende tutmaktır. Bu yoğun ebeveynlik yaklaşımı, çocuklarının hayatta aldığı sonuçları iyileştirme amacıyla sevgi dolu olsa da yanlış yönlendirilmiş bir girişimdir.

Bu ebeveynde aşırı korumacılık şunlarla kendini belli edebilir:

  • Herhangi bir sıkıntı yaratmayan basit bir düşüşün ardından çocuğu çabucak rahatlatma
  • Çocuğun kirlenmesine veya yaratıcı olmasına izin vermeyen katı kurallar
  • Suça uymayan cezalar (Küçük suçlar için bile uygulanan disiplin derecesi çok serttir.)
  • Okulda başarılı olmaya aşırı vurgu
  • Büyük ölçüde bir ödül ve ceza sistemine güvenme

Aşırı korumacı ebeveyn; çocuklarını zarardan, acıdan, mutsuzluktan, kötü deneyimlerden, reddedilmekten, incinmiş duygulardan, başarısızlıktan ve hayal kırıklıklarından korumak ister. Ancak böyle yaparak çocuğunuzun tam potansiyelini gerçek anlamda engellemiş olursunuz.

Ebeveynlerde Aşırı Korumacılık Etkileri Nelerdir?

Tüm ebeveynler hata yapar ve kararlarınızın olası uzun vadeli etkileri hakkında endişelenmek çok normaldir. Ancak ebeveyn olmanın tek bir doğru yolu olmadığı bilinmelidir. Bu yolculukta kendinize nezaket göstermeli ve her zaman doğru cevapları alamayacağınızın farkında olmalısınız. Bununla birlikte aşırı korumacı eğilimlerin belirlenmesi, ebeveynlerde aşırı korumacılık tarzının kalıcı olumsuz sonuçları olabileceğinden sizin ve çocuklarınızın sağlığı için kritik bir role sahip olabilir.

Hazırlıksız Çocuklar

Belki de en önemli sonucu olarak aşırı korumacı bir ebeveynlik, hayatın karşılarına çıkarabileceği zorluklarla başa çıkmaya hazırlıksız bir çocuk yaratmasıdır. Planlarını bir ebeveynin yapmasına ve kendi hatalarını temizlemesine o kadar alışmışlardır ki hem küçük zorluklar hem de büyük engeller karşısında çaresiz kalırlar.

Yanıltıcı Çocuklar

Çocuğunuz, ebeveynlik konusundaki bu uygulamalı yaklaşımınız tarafından boğulmuş hissediyorsa yalan söylemeye başlayabilir. Gerçeği yansıtmayan beklentilerin ya da katı kuralların baskısı ile yüzleşemeyeceklerini hissederlerse sonucu manipüle etmek ve beklenen tepkinizi değiştirmek için gerçeği çarpıtabilirler. Beklentiler çok yüksek veya mantıksız olduğunda çocuk, başını belaya sokmamak için yalan söyler.

Tüm bunlarla beraber, ebeveynler çocukları olgunlaştıkça onlarla iletişim kuramayabilirler. Çünkü ebeveynler iletişim değil, uyum talep etmiştir. Bu da yine daha fazla yalan söylemeye yol açar.

Bağımlı ve Kendine Güveni Olmayan Çocuklar

Çocuğunuz sizden her zaman müdahale etmenizi bekliyorsa kendi kendinin savunucusu olmak için gereken özgüveni geliştiremeyebilir. Yeni zorluklar üstlenmek yerine, başkalarının sorunları halletmesini beklemekle yetinirler. Ayrıca 2013 yılında yapılan bir araştırma, aşırı korumacı ebeveynlerin çocuklarının geç ergenlik ve üniversite yıllarında kaygı ve depresyona daha yatkın olduğunu ortaya koymuştur.

Korkan Çocuklar

Küçük bir çocuğu olumsuz ancak nispeten zararsız sonuçlar doğurabilecek şeyler yapmaktan alıkoyarsanız yeni şeyler denemekten aşırı derecede korkabilir. İncineceklerinden veya reddedileceklerinden endişelenebilirler ve işin sonunda bu deneyimlerden çekinebilirler.

Ebeveyn birçok şeyden korktuğunda çocuk da aşırı derecede korkar. Normal, sağlıklı risk alma cesareti kırılır ve büyüdüklerinde işler ters giderse çürük bir dizden çok daha yüksek bir bedele mal olan risklerle karşı karşıya kalabilirler.

Hak Sahibi Çocuklar

Ebeveynlerinin yardımıyla işlerin yolunda gitmesine alışan çocuklar, hayatın her zaman böyle gitmediğini anladıklarında gelecekte daha zor zamanlar geçirebilirler. Hatta kazanmadıkları şeyleri hak ettiklerini bile hissedebilirler. Ayrıca, kendilerini gerçek anlamda çözümlerle tatmin etmekten ziyade sürekli olarak ödüllerle motive olmuşlar ise karşılaştıkları sorunlar kafa karıştırıcı olacaktır.

Endişe ve Kaygı

Endişe; genellikle yaygın anksiyete bozukluğunun birincil belirtisi olan, tekrarlayan, işlevsiz ve katı bir olumsuz düşünce biçimidir. Araştırmalar sürekli olarak aşırı korunan çocukların endişe ve kaygıya daha yatkın olduğunu bulmuştur. Aşırı korumacı ebeveynler; tehditlere karşı kendi önyargıları, tehlike algıları ve çocuklarının sıkıntısına yönelik artan hassasiyetleri nedeniyle çocuklarına aşırı ebeveynlik yapabilirler. Bu kişilerin sahip olduğu sürekli yüksek stres seviyesi, çocuklarına tehlikeyi hatırlatmakta ve onlarda kaygıya neden olmaktadır.

İlginizi Çekebilir: Çocukların Sosyal Medya Kullanmasında Ebeveynlerin Rolü

Önceki Yazı

Öğrenme Farklılığı Olan Öğrencilere Nasıl Yaklaşılmalıdır

Sonraki Yazı

Çocuklarda Ekrana Bakma Sınırı Ne Olmalı

post-bars